Halk Bandi Antenler

Antenler CB Antenler

Çubuk/VertikalAntenler, Yönlü Antenler, Basit bir Dipol, Yagi,Quad, Neden Yönlü Anten

 

CB-Halk Bandında iletişim kurmak için en az telsiz cihazı kadar antenler de önemlidir. Telsiz cihazının ürettiği sinyallarin başkalarına ulaşması, başkalarının yaydığı sinyalleri de bizim duyabilmemiz, anlaşılır bir şekilde alabilmemiz için antene gereksinim duyarız. Bir çoğumuz, telsiz cihazının kendisine gösterdiğimiz özeni ve bonkörlüğü, konu anten seçimine gelince göstermiyoruz. Eğer, iyi şekilde duyulmak, zayfı sinyalleri de iyi şekilde almak istiyorsak, antenin oynadığı rolün bilincinde olmamız gerekir.Telsiz yönetmelikleri, aşağı yukarı bütün ülkelerde vertikal polarizasyonda yayın yapılmasını öngürür.

 

Sizin de çevrenizde görmüş olabileceğinizç bu tür vertikal, çubuk antenler, sinyali bütün yönlere yayar. Normal erimli/menzilli görüşmeler için de yeterlidir bu. Bu tür antenler, kullanılan frekansın dalga boyuyla orantılı olmak zorundadır. diğer antenler gibi .

 

Örneğin, 27205 khz frenkansında yayın yapılacaksa şu işlem uygulanır.

 

dalga boyu= 300 000 / frekans

dalga boyu= 300 000 / 27 205 = 11,02 metre

 

11,02 metre, sözkonusu frekansın tam dalga cinsinden karşılığıdır. İdeal anten boyunu anlatır. Ancak, 11,02 metre uzunluğunda bir anteni çatıya dikmek, hemen hemen olanaksızdır. Bu nedenle, sözkonusu dalga boyunun 5/8, 1/2 ya da ¼ 'ü alınır.

 

27 205 Khz için anten boyları :

 

1/1  11,02 metre

5/8  6.88 metre

1/2  5.51 metre

¼ 2.75 metre

 

Antenin boyu, tam dalga boyuna yaklaştığı oranda daha iyi sonuç alınır. Daha geniş bir alana seslenmek isteyen istasyonların 5/8 olarak anılan antenleri seçmelerinin nedeni budur.

 

Vertikal/çubuk antenlerin boyu konusunda da bazı kısıtlamalar olabilir ülkeden ülkeye değişen. Örneğin kimi ülkelerde yarım dalga ve üstü anten kullanılması teorik olarak yasaktır.

 

Antenin, kendisine gönderilen sinyali en az kayıpla yayması için SWR ayarının yapılması gerekir. SWR ayarı konusunda başkaca özet açıklamayı buradan bulabileceksiniz.

 

Teorik olarak, yarım dalga bir antenin, 27205 Khz üzerinden çalışabilmesi için boyunun 5.51 metre olması gerektiğini hatırlayacaksınız. Anteni monte edip, boyunu da buna göre ayarladığınızda, SWR değerinin yine de yüksek olduğunu gördüğünüzde şaşırmayın. Çünkü, antenin yerden uzaklığı, yakınında başka antenler bulunması, binanın çıkıntıları, bunların tümü sözkonusu değeri etkkiler. Bu nedenle anteni, mümkün olduğunca diğer antenlerden ve fiziksel çıkıntılardan uzak bir köşeye yerleştirmeniz gerekir.

 

Dalga boyunun hesaplanmasında da dikkatini çekmiş olabileceği gibi, her bir kanal için neredeyse,küçük değerler de olsa farklılıklar  ortaya çıkmaktadır.

 

"Normal" CB bandı içinde kaldığınızı düşünürsek, şöyle bir tablo çıkıyor karşımıza.

 

Kanal 1 27695 Khz  5.56 metre

Kanal 40 27405 Khz  5.47 metre

 

İki uç kanal arasındaki fark= 0.09 metre

 

Ancak, normal bant içinde kalmayacaksanız durum daha da değişik. Örneğin, uluslararası mutabakat çerçevesinde Türkçe buluşma kanalını esas alırsak:

 

Kanal 1 27695 Khz  5.56 metre

Kanal 40 27405 Khz  5.47 metre

Kanal E5 27915 Khz  5.37 metre

 

"Normal" 1. kanal ile "E5" arasındaki boy farkı= 0.19 metre.

 

Bu değer çok kritik değil. Ancak, bir yandan  "E5"te bir yandan da örneğin 26285 Khz çağrı kanalını da kullanıyorsanız fark 5.70-5.37= 0.33 metre, yanı 33 cm rakamına ulaşırız ki, ister istemez bazı kayıplar olacağını kabul etmemiz gerekiyor.

 

Aradaki farkın büyük olması halinde, ya bütün CB-Halk Bandı frekanslarında en uygun SWR değerini "garanti" eden antenleri tercih etmemiz gerekecek, ya da ortalama bir frekans alıp uç frekanslardaki kayıpları sineye çekeceğiz.

Yönlü Antenler

Yönlü Antenler

 

Hemen hemen bütün ülkelerde yasal olarak izin verilen vertikal/çubuk antenlerin karşısında yönlü antenler bir seçenek olarak ortaya çıkıyor. Bu tür antenler, adından da anlaşılacağı üzere, bütün yönlere sinyal yayınlamak yerine, antene gelen sinyali sadece bir yöne yönlendirir.

 

Yönlü antenlerin türleri çoktur. Bu tür bir anten kullanmak istediğinizde seçiminizi, anteni yerleştireceğiniz yerin fiziksel özellikleri ve bütçenize göre yapmanız  gerekiyor.

Yagi antenler

Yagi antenler

En çok kullanılan yönlü anten tipidir. En temel yapısı, 1950-60'lı yıllarda yapılan evlerin çatılarında kurulan alıcı antenlerdir. Bir tel ile yapılır. Ucuz ve kolay bir çözümdür.

 

Örnek:

dipolünü kendin yap

"Dipol" olarak da adlandırılan bu antenin yayın alanı veya yönü, tele dik açıdaki bölgelerdir.

 

Sözkonusu "dipol" antenin sağladığı avantaj az olmamakla beraber, sınırlıdır. Kazancı daha da arttırmak için, bu telin önüne ve arkasına, aynı hizada iki tel daha çekildiğini düşünün. En uçtaki tel, yayın yapılmak istenen bölgeyi işaret eden kısım yanı, "director" ismini alır. Çok basit bir ifade ile, yönlü bir anten kullandığınızda, ulaşmak istediğiniz bölgeye 2-3 katı bir enerji gönderiyorsunuz. Yatay polarizasyon yerine dikey polarizasyona çevirdiğinizde yagi antenin bu yöne yayın gücünün en 6 kat arttığı söylenebilir.

Quad anten böyle olur.

Quad Beam Antenler

Quad Beam Antenler

Dörtgen anlamına gelen quad, dipollerden oluşan yagi antenlerin günlük kullanımda beraberinde getirdiği fiziksel engelleri ortadan kaldırmaya yöneliktir. Zira, dipollerden oluşan bir yagi antenin genişliği, kullanılan dalga boyuna göre en az 5 metre dolayındadır.

 

Quad anteni düz bir şekilde " + " şeklindeki bir taşıyıcının çevresine saracağınız tel ile yapabilirsiniz. Daha çok yön kazancı elde etmek için baklava dilimi şeklinde yapılanları da vardır.

 

Aynen dipollü yagi antenlerde olduğu gibi, quad beam antenlerde de eleman sayısı arttıkça gönderilen sinyal gücü de artmaktadır. Ancak, bu şekilde bir noktaya yönelik yayına geçildiği unutulmamalı.

 

Kare, baklava dilimi diye açtığım bu antenlerin bir türevi de üçgen şekilnde olanları. Bu yazıyı kaleme aldığımı sırada, satın aldığım "delta loop" antenin henüz sağlıklı bir şekilde montajını gerçekleştirmekle uğraşıyordum.

 

Delta loop antenler de yönlü, ters üçgen yapıları nedeniyle sinyallerini bir bölgeye odaklanmış olarak daha kazançlı bir şekilde gönderir.

 

Bundan bir süre önce (Eylül başı 1999) Azerbaycan'dan yayın yapan bir istasyon, bu tip bir antenle çok başarılı DX bağlantıları gerçekleşmiştir. Aynı bölgeden çıkış yapan diğer istasyonların sinyalleri istikrarsız ve zayıf kalırken, bu istasyon yaklaşık 2 saat boyunca net olarak duyulabilmiştir Avrupa'da.

Delta loop anten:

Delta loop anten:

Delte Loop anten/Tam dalgadir !

Yönlü antenlerin en başta gelen getirisi, belirli bir bölgeye yönelik yayın yapmasıdır. Aynı şekilde, bu bölgeden alınan sinyaller de daha güçlü duyulacaktır.

 

Şöyle düşünebiliriz:

 

Ahmet ile Mehmet'in arasında 100 km olsun. Her ikisi de vertikal/çubuk anten kullandığında sinyalleri büyük bir olasılıkla arada bir yerde azalacak ya da tamamen kaybolacaktır. Yaklaşık menzilin 50 kiometre olduğunu düşünürsek, olağanüstü koşullar dışında Ahmet ve Mehmet'in istasyonları arasında haberleşmede zorluk yaşanacaktır, olanaksızdır demezsek eğer.

 

normal durum       

Elbette, Ahmet ve Mehmet, sinyallarını güçlendirme yoluna gidebilir. Bunun için, başka bir bölümde üzerinde yine kısaca durulacak olan ve eskiden "takoz" şimdilerde "ilave" olarak adlandırılan linearları kullanibilirler. Ancak, bu tür güçlendiricilerin kullanımı çok da sorunsuz değil. Linearlar için burayı tıklayınız.

 

Ahmet ve Mehmet yönlü anten kullandığında, bir güç takviseyine gerek kalmaksızın iletişim sağlanabilecektir. Her zaman ve güvenilir bir şekilde. Ahmet ve Mehmet, bu durumda sadece birbirlerini veya antenlerinin işaret ettiği yöndeki istasyonları duyacaktır.

 

yönlü kapsama       

Mehmet'in bulunduğu bölgede, yakınında başkaca istasyonlar bulunması halinde, getirilen bir çok standarda rağmen, "kanal sarkması" yaşanacak ve normal vertikal/çubuk anten kullanılması durumunda bu sarkmalar, iletişimi sekteye uğratacaktır. Hele hele çevresine karşı sorumsuz istasyonların müzik yayını yaptıkları düşünüldüğünde, kanal sarkmalarının boyutunun daha vahim boyutlara ulaşacağı gözden uzak tutulmamalı.

 

Yönlü anten kullanılması halinde, çevredeki istasyonların olumsuz etkileri de elenmiş olacaktır.

Yönlü antenlerin en büyük dezavantajı ise, kendi doğalarından gelmektedir. Yönlü oluşları. Mehmet, Ahmet ile  değil de Fatma ile görüşmek istediğinde, antenini ona doğru çevirmek durumunda kalacaktır. Çevirme işlemi, bu işler için tasarlanmış motorlar, yani rotorlar tarafından yapılır.

 

Antenlere bu şekilde kısaca değinildiğinde, yakın çevre ile yapılacak iletişimde vertikal/çubuk antenlerin kullanılması akla en yatkın seçenek. Bu antenlerle keza uluslararası/DX görüşmeleri de yapılabilir.

 

Daha uzak mesafelerle görüşülmek istendiğinde, yönlü antenlerin kullanılması gerekir. Aslında uzak mesafelerle iletişim için neden yönlü anten kullanılacağı sorusunun açıklamasını uzun uzun yapmaya da gerek yok. Çünkü, radyo amatörleri, daha enerji ile daha uzağa erişmek, ülkelerin kısa dalga yayın servisleri hedef bölgelerinde daha iyi dinlenebilmek için yönlü anten kullanır. Aynı şekilde, çok yüksek frekans bandında çalışan servisler de kapsama alanlarını genişletmek için kullandıkları aktarıcılara yönlü antenle sinyal göndermektedir.

 

halkbandi.amatortelsiz.com

halkbandi.amatortelsiz.com, TA2MOG/HB9TOW tarafından hazırlanmıştır.İletişim için iletişim sayfasında gerekli bilgileri bulabilirsiniz. Kaynak gösterilerek alıntı yapılabilir. "Hotlink" izni yoktur. Kişisel mesajlarınız, adresleriniz başkalarına verilmez.

amatörtelsiz sayfası

antenler sayfası