Haydi Dipol Anten Yapalim,
ama kaçmayin "inverted v" de yapacagiz
Bir telsiz veya alıcı sisteminde, en az alıcı kadar hatta alıcıdan belki de daha önemli olanın antenin konumu ve yapısı olduğunu söyleyebiliriz. Elimizdeki en iyi verici veya alıcı, anten uygun olmadığı takdirde bir işe yaramayacaktır. Antenler, her ne kadar "pasif" eleman olarak tanımlansa da örneğin fiziki engeller arkasına yerleştirilen bir antenin yayın alanının önünün kesilmesi veya vericiden gelen sinyalin bir yönde odaklanarak yansıtılması ile istenilen noktada en çok yayın şiddeti elde edilmesi gibi özellikleri dikkate alındığında, aktif birer pasif eleman olarak tanımlanabilir.
Çevremizde daha çok gördüğümüz "çubuk" antenler, yani vertikal antenler, bütün yönlere eşit şiddette, bir daire gibi sinyal yayar. Bu özelliğinden dolayı, normal koşullar altında iyi sonuç vermekle beraber, istenilen noktaya erişememesi de sözkonusu olabilmektedir.
Bulunduğunuz nokta ile haberleşmek istediğimiz diğer nokta arasındaki mesafe, vertikal antenin yayın alanı dışında kaldığında, ister istemez başka çözümler aramamız gerekiyor. Bir linear yükseltici ile çıkış gücümüzü arttırabiliriz. Dairesel biçimdeki yayın alanımızı genişletmiş ve haberleşmek istediğimiz noktaya ulaşmış olacağız, ancak gözardı etmememiz gereken sonuçlarının da bilincinde olmamız gerekir.
Vertikal bir antenle gücümüzü arttırarak görüşme yaptığımızda, haberleşmede bulunmak istemediğimiz noktaya da aynı şiddette sinyal yayarak, bir anlamda çevresel hem de radyo manyetik kirlenmeye neden olmamız, diğer yandan da yüksek çıkış gücünü elde etmek için daha fazla elektrik enerjisi tüketiyor olmamız durumuyla karşı karşıyayız.
Bilinçli ve çevresine saygı gösteren CB Halk Bandı - Amatör telsizciler olarak, bu noktayı da gözönünde tutmamız gerektiğini düşünüyorum.
Mümkün olduğunca az enerji harcayarak, daha uzak noktalarla haberleşme düşüncemizi, yönlü antenlerle gerçekleştiriyoruz. Adından da anlaşılacağı üzere bu tip antenler, vericimizin yayın gücünü belirli bir noktaya yoğunlastırarak iletmemizi sağlıyor. Çevremizden duyduğumuz isimleriyle yagiler, quad beamler veya dipol antenler, yönlü antenin türevleridir.
Yönlü antenlerin en basit, temel biçimi, dipol antenlerdir. Gerek maliyetinin düşük oluşu, gerek neredeyse her yerde uygulanabilir oluşu, yönlü anten kullanmak isteyenlerin dipol anten ile ilk denemeler yapmasını sağlıyor.
Dipol, sözcük anlamı ile iki kutup anlamına geliyor. Ya da iki uç. Buradan da aslında dipol antenimizin özelliğini kavrayabiliriz. İki uçlu tel. Elbette tam olarak bu değil.
Yapımı için gereken malzemeler, oldukça kolay sağlanabilecek cinsten. Bir miktar tel, 6 adet izolatör. Hepsi bu.
Dipol antenin kendisi aslında iki parça telden oluşuyor. Frekansımıza bağlı olarak iki parça teli bir çizgi şeklinde birbirine bağlayacak ve araya da vericimizden/alıcımızdan gelen kabloyu bağlayacağız. SWR ayarlaması yapabilmek amacıyla her bir telin boyunu yaklasik 5-10 cm uzun tutmakta yarar var. Duruma göre izolatörde katlanabilecektir. Aşağıdaki şekil, daha kolay anlaşılmasını sağlayacaktır.